Time-Domain Electromagnetics (TDEM)

Zaman Ortamı Elektromanyetik Yöntem

Zaman ortamı elektromanyetik (time-domain electromagnetics-TDEM) yöntem yapay kaynaklı bir jeofizik yöntemdir. Son yıllardaki aletsel gelişmeler sayesinde bu yöntemle  birkaç metre derinlik ile yaklaşık 2 km derinliğe kadar araştırmak mümkündür. Yöntemde, bir iletken kablo içerisinden alternatif akım geçirilir. Kablo içinden geçen bu akım, yeriçine doğru yayılan birincil manyetik alanı oluşturur. Bu manyetik alan jeolojik yapılar içerisinde ilerlerken iletken kayaçlarla etkileşime girerek Eddy akımlarını oluşturur. Bu eddy akımlarıda kendine dik yönde ikincil manyetik alan üretir. Ortaya çıkan bu ikincil manyetik alanın zamana göre türevi, zamanın fonksiyonu olarak ölçülür.Veri işlem aşamasında çeşitli zaman aralıklarında ölçülen geçici alan değerleri görünür özdirenç değerlerine çevrilir. Sönüm eğrisi ve görünür özdirenç eğrisi olarak sunulan bu veri, daha çok 1B ters çözüm ile yorumlanır.

TDEM yöntemi metalik maden yataklarının belirlenmesinde oldukça etkili bir yöntemdir. Jeotermal aramalarda ise MT verilerinde görülen statik kayma etkisini giderilmesi açısından oldukça önemlidir. Statik kayma etkisi yüzeye yakın 3-D yapıların tüm frekans verilerinde meydana getirdiği kayma etksisidir. TDEM yöntemi bu etkiyi ortadan kaldırmak için kullanılan en etkili yöntemdir. MT verileri 3-D modelleme ile yorumlansa bile statik kayma etkisi görülebilir ve bu etkinin yarattığı sanal anomaliler yanlış yorumlamaya neden olabilmektedir.

tem
tem2